Heyet.net/Amman
Irak Müslüman Alimler Heyeti Genel Sekreteri Dr. Müsenna Haris Ed Dari’nin Ürdün’ün Başkenti Amman’da ikamet ettiği binada her hafta düzenlenen Perşembe Kültürel Meclisi misafirleri bu hafta, Araştırmacı Hatim Hamidi Ed Dari tarafından verilen tarih içerikli semineri dinledi. Hatim Hamidi Ed Dari “1914 Irak Savaşına Zemin Hazırlayan Yolculuklar – Colnel Leachman’ın Yolculukları Örnekliğinde” başlığını taşıyan seminerinde 1914 savaşına zemin hazırlayan casusların seyahat ve yolculuklarını detaylı bir şekilde anlattı.
Hatim Hamidi Ed Dari seminerinde 1909’da yılında başlayıp Irak’ın işgal edilmesine dek geçen 6 senelik zaman diliminde İngiltereli subay Colonel Leachman’ın geçtiği aşamaları ele aldı. Bu bağlamda şunlara işaret etti: “Söz konusu subay, bu süre zarfında Irak’ın dahilinde veya haricinde birçok şehre ve bölgeye çeşitli ziyaretler gerçekleştirdi. İngiliz, Arap ve Türklerden bazı şahıslarla bir araya geldi. Ülke ve durumu hakkında sunulacak her fırsatı kullanma veya verilecek her türlü malumatı elde etme gayretindeydi.”
Hatim Hamidi Ed Dari seminerinde Colonel Leachman’ın ziyaret ettiği bölgelere dikkat çekerek bunların Bağdat, Saklaviye, Hille, Kerbela, Necef, Divaniye, Semave olduğuna vurgu yaptı. Şöyle ki bu ziyaretler ve yolculuklar sayesinde yolları, önemli aşiretleri, bu bölgelerdeki saygın insanları tanıdı ve daha sonra Colonel Leachman İngiliz işgalinde çalışmaya başladı.
Seminerde konu edinen söz konusu dönemde Irak’ın tarihiyle bağlantılı kabilelerin, bölgelerin ve şahısların isimlerini zikreden Hatim Hamidi Ed Dari, istihbarat subayı Colonel Leachman’ın yolculuğu ve ziyaretleri esnasında meydana gelen bir dizi olayı anlatmaya başladı. Özellikle yükümlü olduğu ve Irak işgal edilinceye kadar sürdürdüğü görevini yerine getirdiği ve yolculuklar düzenlediği esnada subay Colonel Leachman ile ilişkiye girenleri ele aldı.
Hatim Hamidi Ed Dari verdiği seminerinde sözlerini şöyle sürdürdü: “Colonel Leachman çeşitli istihbarat yöntemleri ile dirayet sahibi birisiydi. Yolculukları esnasında karşılaştığı sıkı gözlemlerden kaçabilme yeteneğine sahipti. O Arapçayı öğrenmiş, bedevi elbisesi giymiş ve o dönemde bedevilerin uyguladığı adetleri yerine getirmiş birisiydi.”
Hatim Hamidi Ed Dari tarafından verilen seminerin konusundan bazı dersler istinbat edildi. İngiltere hükümetinin Birinci Dünya savaşından yıllar önce Irak’ı işgal etmeye çalıştığı, Irak’ın işgal edilmesinin nedeninin Osmanlı Devleti hegemonyası altında olması olmadığı çıkarılan sonuçlar arasındaydı. Bu bağlamda Hatim Hamidi Ed Dari şunları söyledi: “18. asrın sonundan Birinci Dünya savaşının patlak vermesine kadar geçen sürede Arap Yarımadasına ve Irak’a doluşan İngiliz istihbarat casuslarının yaptığı çok sayıda yolculuklar bu konuyu yeterince açıklamaktadır. Bu yolculukların en dikkat çeken siması ise Colonel Leachman’dır.”
Irak Müslüman Alimler Heyeti Genel Sekreteri Dr. Müsenna Haris Ed Dari’nin Ürdün’ün Başkenti Amman’da ikamet ettiği binada her hafta düzenlenen Perşembe Kültürel Meclisinin dinlediği seminer, bazı eklemelerle sona erdi. Birinci Dünya savaşından önce ve sonra Irak tarihine ilişkin bazı noktalar ve bilgiler, ülkenin güvenliğine ve ekonomisine ilişkin veya sosyal, insani ve kültürel tabiatıyla genel olarak insan hayatına ilişkin yansımalar ele alındı. Öte yandan Irak’ın dünüyle bugünü arasında ilişki kuran, 1914 İngiliz işgali ile 2003 Amerika işgali arasında benzerlik yakalayan bazı öneriler sunuldu.
